KPSS Kılavuzu, kamu personeli olma hedefiyle KPSS’ye hazırlanan adaylar için sınavın tüm yönlerini sistemli ve anlaşılır biçimde ele alan kapsamlı bir rehber niteliği taşımaktadır. Bu yazı dizisinde KPSS’nin tanımından tarihçesine, sınav türlerinden konu ve test yapılarına, başvuru süreçlerinden puan hesaplamalarına kadar adayların ihtiyaç duyabileceği tüm temel bilgiler güncel mevzuat ve ÖSYM kılavuzları esas alınarak açıklanmaktadır. Lisans, ön lisans ve ortaöğretim düzeylerinde yapılan KPSS uygulamaları ile A Grubu, B Grubu, DHBT, EKPSS ve öğretmenlik alanında uygulanan MEB-AGS sistemi ayrı başlıklar altında ele alınmakta; her bir sınav türü kendi kapsamı ve amacı doğrultusunda ayrıntılı biçimde incelenmektedir.
Bu kılavuzda KPSS’ye nasıl çalışılması gerektiği, hangi kaynakların daha verimli olduğu, deneme ve soru çözümünde nelere dikkat edilmesi gerektiği gibi hazırlık sürecine doğrudan yön veren konulara da yer verilmektedir. Ayrıca adayların sınav sürecinde sıklıkla yaptıkları plansız çalışma, yetersiz soru pratiği, deneme analizlerini ihmal etme ve zaman yönetimi hataları gibi yaygın yanlışlar ele alınarak, bu hatalardan kaçınmaya yönelik yol gösterici değerlendirmeler sunulmaktadır.
Bu yönüyle KPSS Kılavuzu, KPSS’ye ilk kez girecek adaylar için süreci baştan sona tanımayı, daha önce sınava girmiş adaylar içinse bilgilerini güncelleyerek daha bilinçli, planlı ve stratejik bir hazırlık süreci yürütmeyi hedefleyen bütüncül bir başvuru kaynağı olarak tasarlanmıştır.
KPSS, Türkiye’de kamu kurum ve kuruluşlarında görev almak isteyen adayların bilgi, yetenek ve yeterliliklerini ölçmek amacıyla Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından yapılan merkezî ve resmî bir sınavdır. Dayanağını “Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik”ten alır ve bu yönüyle kamuya alım süreçlerinde eşitlik ile liyakat ilkesinin uygulanmasına hizmet eder. Lisans düzeyindeki KPSS dört yıl ve üzeri programlardan mezun olanlar ile mezun olabilecek adayları kapsarken, ön lisans ve ortaöğretim mezunları için sınav ayrı düzeylerde yürütülür
KPSS, geçmişte uygulanan Devlet Memurluğu Sınavı (DMS) ile Kurumlar İçin Merkezi Eleme Sınavı (KMS)’nın birleştirilmesiyle oluşturulmuş olup günümüzde (A) Grubu kadrolarda (uzman yardımcılığı, müfettiş yardımcılığı gibi kariyer meslekler) kurumların kendi giriş süreçlerine aday çağırmada veya bazı durumlarda doğrudan değerlendirmede; (B) Grubu kadrolarda ise merkezi yerleştirme ve kurum duyuruları doğrultusunda atamalarda kullanılır.
KPSS’nin açılımı “Kamu Personel Seçme Sınavı”dır. KPSS adı, sınavın amacını doğrudan yansıtır:
(K)amu: Devletin merkez ve taşra teşkilatları ile kamu tüzel kişiliğine sahip kurum ve kuruluşları ifade eder.
(P)ersonel: Kamu kurumlarında görev yapacak memur, sözleşmeli personel ve bazı ünvanlardaki çalışanları kapsar.
(S)eçme: Adayların bilgi, yetenek ve yeterliliklerinin ölçülerek kamu görevine en uygun olanların belirlenmesini ifade eder.
(S)ınavı: Seçme işleminin, yazılı ve merkezi bir sınav sistemi aracılığıyla objektif biçimde yapılmasını anlatır.
KPSS’nin tarihçesi 1990’ların sonuna uzanmaktadır. İlk merkezî kamu personeli sınavı Devlet Memurluğu Sınavı (DMS) adıyla 17 Ekim 1999’da yapılmıştır. Sonrasında bu uygulamanın geliştirilmiş hâli olarak (fakat ilk ve son kez) 7-8 Temmuz 2001’de Kurumlar İçin Merkezi Eleme Sınavı (KMS) gerçekleştirilmiştir. Ardından 18 Mart 2002 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile DMS ve KMS birleştirilerek Kamu Personel Seçme Sınavı (KPSS) adı altında yeni bir sınav sistemi oluşturulmuştur. Bu kapsamda ÖSYM, 6-7 Temmuz 2002 tarihlerinde ilk defa KPSS’yi uygulamaya koymuştur.
KPSS, adayların mezuniyet düzeyleri, mesleki alanları ve başvurabilecekleri kadroların niteliği dikkate alınarak farklı sınav oturumları ve testlerden oluşan çok yönlü bir sınav sistemi olup şu başlıklar altında uygulanır:
KPSS Lisans, dört yıllık yükseköğretim (lisans) mezunları ile mezun olabilecek durumda olan adaylar için ÖSYM tarafından uygulanan ve kamu kurumlarının personel alımlarında esas aldığı merkezî bir sınavdır. Kılavuzlarda yer alan çerçeveye göre KPSS Lisans’ın test yapısı, adayın hedeflediği kadronun niteliğine göre şekillenir: B grubu kadrolar için genellikle Genel Yetenek-Genel Kültür oturumu yeterli olurken, A grubu kariyer meslekleri hedefleyen adaylar Alan Bilgisi oturumlarına da girerek ilgili testlerden puan üretir.
KPSS Lisans kapsamında tüm adayların girdiği temel oturum Genel Yetenek–Genel Kültür testidir. Bu oturumda Genel Yetenek testinin kapsamı sözel ve sayısal muhakeme odaklıdır; Genel Kültür testinde ise Tarih, Türkiye Coğrafyası, Temel Yurttaşlık Bilgisi ve Türkiye–Dünya gündemine dair genel/kültürel-sosyoekonomik konular yer alır. Alan Bilgisi tarafında ise aday, başvuruda seçtiği oturumlara göre ilgili testleri çözer ve bu testlerin kapsamları konu ağırlıklarına göre belirlenir.
KPSS Lisans’ta uygulanan testler ve bu testlerin soru sayıları sınav süreleri şöyledir:
| Sınavda Uygulanacak Testler | Soru Sayısı | Sınav Süresi |
| Genel Yetenek (60) ve Genel Kültür (60) | 120 | 130 Dakika |
| İşletme | 40 | 50 Dakika |
| Muhasebe | 40 | 50 Dakika |
| İstatistik | 40 | 60 Dakika |
| Hukuk | 40 | 50 Dakika |
| Kamu Yönetimi | 40 | 50 Dakika |
| İktisat | 40 | 50 Dakika |
| Maliye | 40 | 50 Dakika |
| Uluslararası İlişkiler | 40 | 50 Dakika |
| Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri | 40 | 50 Dakika |
KPSS Lisans’ta uygulanan testlerin kapsamı şöyledir:
| Genel Yetenek | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Sözel Bölüm Sözel akıl yürütme (muhakeme) becerilerini, dil bilgisi ve yazım kurallarını ölçmeye yönelik sorulardan oluşmaktadır. |
%50 |
| 2) Sayısal Bölüm Sayısal ve mantıksal akıl yürütme (muhakeme) becerilerini ölçmeye yönelik sorulardan oluşmaktadır. |
%50 |
| Genel Kültür | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Tarih a) Osmanlı Öncesi Türk Devletleri Tarihi (Siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) b) Osmanlı Tarihi (XIII. yüzyıldan XX. yüzyıl başlarına kadar yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) c) Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi (XX. yüzyıl başından XX. yüzyılın ortalarına kadar, Osmanlı Devleti’nin yıkılışından İkinci Dünya Savaşı’nın sonuna kadar Türkiye tarihinde yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) ç) Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi (XX. yüzyılın başlangıcından günümüze kadar dünyada; İkinci Dünya Savaşı’ndan günümüze kadar Türkiye’de yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) |
%45
a) %5
b) %15
c) %20
ç) %5
|
| 2) Türkiye Coğrafyası a) Türkiye’nin fiziki özellikler b) Türkiye’nin beşerî özellikleri c) Türkiye’nin ekonomik özellikleri |
%30
a) %12
b) %5
c) %13
|
| 3) Temel Yurttaşlık Bilgisi a) Hukuk başlangıcı b) Anayasa, insan hakları hukuku c) İdare |
%15
a) %5
b) %5
c) %5
|
| 4) Türkiye ve Dünya ile İlgili Genel, Kültürel ve Sosyoekonomik Konular | %10 |
| Kamu Yönetimi | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Siyaset Bilimi | %20 |
| 2) Anayasa | %15 |
| 3) Yönetim Bilimleri | %20 |
| 4) Yönetim Hukuku | %20 |
| 5) Kentleşme ve Çevre Sorunları | %15 |
| 6) Türk Siyasi Hayatı (Osmanlıdan Günümüze Siyasi Olaylar) | %10 |
| Hukuk | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Anayasa Hukuku | %10 |
| 2) İdare Hukuku ve İdari Yargı | %15 |
| 3) Ceza Hukuku (Genel Hükümler ve Ceza Muhakemesi Hukuku) | %15 |
| 4) Medeni Hukuk | %15 |
| 5) Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) | %15 |
| 6) Ticaret Hukuku | %15 |
| 7) İcra ve İflas Hukuku | %15 |
| İktisat | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) İktisadi Doktrinler Tarihi | %5 |
| 2) Mikro İktisat | %30 |
| 3) Makro İktisat | %25 |
| 4) Para-Banka-Kredi | %10 |
| 5) Uluslararası İktisat | %10 |
| 6) Kalkınma-Büyüme | %10 |
| 7) Türkiye Ekonomisi | %10 |
| İşletme | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Temel Kavramlar | %10 |
| 2) İşletme Yönetimi | %25 |
| 3) Üretim Yönetimi | %25 |
| 4) Pazarlama Yönetimi | %20 |
| 5) Finansal Yönetim | %20 |
| Maliye | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Maliye Teorisi | %10 |
| 2) Kamu Gelirleri | %15 |
| 3) Kamu Giderleri | %15 |
| 4) Kamu Borçları | %15 |
| 5) Bütçe | %15 |
| 6) Vergi Hukuku | %15 |
| 7) Maliye Politikası | %15 |
| Muhasebe | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Genel Muhasebe | %70 |
| 2) Mali Tablolar Analizi | %20 |
| 3) İhtisas Muhasebesi (Maliyet Muhasebesi, Yönetim Muhasebesi, Denetim, TFRS, TMS) | %10 |
| Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku a) İş Hukuku ve Teorisi b) Sosyal Güvenlik Hukuku ve Teorisi c) Sosyal Politika |
%55
a) %20
b) %25
c) %10
|
| 2) Çalışma Ekonomisi | %30 |
| 3) Çalışma Psikolojisi ve Çalışma Sosyolojisi | %15 |
| İstatistik | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Olasılık ve Skolastik Süreçler | %15 |
| 2) Matematiksel İstatistik | %15 |
| 3) Yöneylem Araştırması | %5 |
| 4) Çok Değişkenli Analizler | %10 |
| 5) Parametrik Olmayan Testler | %5 |
| 6) Uygulamalı İstatistik | %15 |
| 7) Zaman Serileri | %5 |
| 8) Deney Tasarımı ve Varyans Analizi | %10 |
| 9) Örnekleme | %10 |
| 10) Regresyon Analizi | %10 |
| Uluslararası İlişkiler | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Uluslararası İlişkiler Teorisi | %20 |
| 2) Uluslararası Hukuk | %25 |
| 3) Siyasi Tarih | %20 |
| 4) Uluslararası Güncel Sorunlar | %10 |
| 5) Uluslararası Örgütler | %10 |
| 6) Türk Dış Politikası | %15 |
KPSS Ön Lisans Sınavı, iki yıllık meslek yüksekokulları ve dengi ön lisans programlarından mezun olanlar ile sınavın geçerlilik süresi içinde mezun olabilecek durumda bulunan adayların, kamu kurum ve kuruluşlarının B Grubu kadrolarına atanabilmeleri amacıyla ÖSYM tarafından düzenlenen merkezî bir sınavdır. KPSS Ön Lisans Sınavı, yalnızca ön lisans mezunlarına yönelik olarak uygulanır ve bu sınav sonuçları, merkezi yerleştirme yoluyla yapılacak memur alımlarında kullanılır.
KPSS Ön Lisans’ta adaylara Genel Yetenek-Genel Kültür testi uygulanır. Genel Yetenek testinde Türkçe ve matematik alanlarındaki sorularla adayların sözel ve sayısal muhakeme becerileri ölçülürken; Genel Kültür testinde tarih, coğrafya, temel yurttaşlık bilgisi ve Türkiye ile dünya gündemine ilişkin genel ve güncel konulara yer verilir. Tek oturumda yapılan sınavda adaylara 120 soru yöneltilirken sınav süresi 130 dakika olarak belirlenmiştir.Adayların bu oturumdan elde ettikleri puanlar, ön lisans düzeyi için hesaplanan KPSSP93 puan türünün oluşturulmasında esas alınır.
KPSS Ön Lisans’ta uygulanan testlerin kapsamı şöyledir:
| Genel Yetenek | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Sözel Bölüm Sözel akıl yürütme (muhakeme) becerilerini, dil bilgisi ve yazım kurallarını ölçmeye yönelik sorulardan oluşmaktadır. |
%50 |
| 2) Sayısal Bölüm Sayısal ve mantıksal akıl yürütme (muhakeme) becerilerini ölçmeye yönelik sorulardan oluşmaktadır. |
%50 |
| Genel Kültür | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Tarih a) Osmanlı Öncesi Türk Devletleri Tarihi (Siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) b) Osmanlı Tarihi (XIII. yüzyıldan XX. yüzyıl başlarına kadar yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) c) Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi (XX. yüzyıl başından XX. yüzyılın ortalarına kadar, Osmanlı Devleti’nin yıkılışından İkinci Dünya Savaşı’nın sonuna kadar Türkiye tarihinde yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) ç) Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi (XX. yüzyılın başlangıcından günümüze kadar dünyada; İkinci Dünya Savaşı’ndan günümüze kadar Türkiye’de yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) |
%45
a) %5
b) %15 c) %20 ç) %5 |
| 2) Türkiye Coğrafyası a) Türkiye’nin fiziki özellikler b) Türkiye’nin beşerî özellikleri c) Türkiye’nin ekonomik özellikleri |
%30
a) %12
b) %5 c) %13 |
| 3) Temel Yurttaşlık Bilgisi a) Hukuk başlangıcı b) Anayasa, insan hakları hukuku c) İdare |
%15
a) %5
b) %5 c) %5 |
| 4) Türkiye ve Dünya ile İlgili Genel, Kültürel ve Sosyoekonomik Konular | %10 |
KPSS Ön Lisans Sınavı sonuçları, açıklandığı tarihten itibaren iki yıl süreyle geçerli olup bu süre içinde kamu kurumlarının B Grubu kadroları için yapılacak merkezi yerleştirmelerde kullanılabilir. Ayrıca Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde din hizmetlerinde görev almak isteyen ön lisans mezunu adayların, KPSS Ön Lisans’a ek olarak Din Hizmetleri Alan Bilgisi Testi (DHBT)’ye de katılmaları zorunludur. DHBT puanlarının hesaplanabilmesi için adayların öncelikle KPSS Ön Lisans Genel Yetenek-Genel Kültür oturumuna girmiş olmaları gerekmektedir.
KPSS Ortaöğretim Sınavı, lise ve dengi ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ile sınavın geçerlilik süresi içinde mezun olabilecek durumda bulunan adayların, kamu kurum ve kuruluşlarının B Grubu kadrolarına yerleştirilebilmesi amacıyla ÖSYM tarafından düzenlenen merkezî bir sınavdır. KPSS Ortaöğretim, yalnızca ortaöğretim mezunlarına yönelik olarak uygulanır ve bu sınav sonuçları, merkezi yerleştirme yoluyla yapılacak memur alımlarında kullanılır.
KPSS Ortaöğretim’de de KPSS Ön Lisans’ta olduğu gibi adaylara Genel Yetenek-Genel Kültür testi uygulanır. Genel Yetenek testinde Türkçe ve matematik alanlarındaki sorularla adayların sözel ve sayısal muhakeme becerileri ölçülürken; Genel Kültür testinde tarih, coğrafya, temel yurttaşlık bilgisi ve Türkiye ile dünya gündemine ilişkin genel ve güncel konulara yer verilir. Yine tek oturumda yapılan sınavda adaylara 120 soru yöneltilirken sınav süresi 130 dakika olarak belirlenmiştir.Adayların bu oturumdan elde ettikleri puanlar, ortaöğretim düzeyi için hesaplanan KPSSP94 puan türünün oluşturulmasında esas alınır.
KPSS Ortaöğretim’de uygulanan testlerin kapsamı şöyledir:
| Genel Yetenek | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Sözel Bölüm Sözel akıl yürütme (muhakeme) becerilerini, dil bilgisi ve yazım kurallarını ölçmeye yönelik sorulardan oluşmaktadır. |
%50 |
| 2) Sayısal Bölüm Sayısal ve mantıksal akıl yürütme (muhakeme) becerilerini ölçmeye yönelik sorulardan oluşmaktadır. |
%50 |
| Genel Kültür | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı |
| 1) Tarih a) Osmanlı Öncesi Türk Devletleri Tarihi (Siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) b) Osmanlı Tarihi (XIII. yüzyıldan XX. yüzyıl başlarına kadar yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) c) Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi (XX. yüzyıl başından XX. yüzyılın ortalarına kadar, Osmanlı Devleti’nin yıkılışından İkinci Dünya Savaşı’nın sonuna kadar Türkiye tarihinde yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) ç) Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi (XX. yüzyılın başlangıcından günümüze kadar dünyada; İkinci Dünya Savaşı’ndan günümüze kadar Türkiye’de yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) |
%45 |
| (%5) | |
| (%15) | |
| (%20) | |
| (%5) | |
| 2) Türkiye Coğrafyası a) Türkiye’nin fiziki özellikler b) Türkiye’nin beşerî özellikleri c) Türkiye’nin ekonomik özellikleri |
%30 |
| (%12) | |
| (%5) | |
| (%13) | |
| 3) Temel Yurttaşlık Bilgisi a) Hukuk başlangıcı b) Anayasa, insan hakları hukuku c) İdare |
%15 |
| (%5) | |
| (%5) | |
| (%5) | |
| 4) Türkiye ve Dünya ile İlgili Genel, Kültürel ve Sosyoekonomik Konular | %10 |
KPSS Ortaöğretim Sınavı sonuçları, açıklandığı tarihten itibaren iki yıl süreyle geçerlidir ve bu süre içinde kamu kurumlarının B Grubu kadroları için yapılacak merkezi yerleştirmelerde kullanılabilir. Ayrıca Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde din hizmetlerinde görev almak isteyen ortaöğretim mezunu adayların, KPSS Ortaöğretim’e ek olarak Din Hizmetleri Alan Bilgisi Testi (DHBT)’ye de katılmaları zorunludur. DHBT puanlarının hesaplanabilmesi için adayların KPSS Ortaöğretim Genel Yetenek-Genel Kültür oturumuna girmiş olmaları gerekmektedir.
DHBT (KPSS Din Hizmetleri Alan Bilgisi Testi), Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde din hizmetlerinde görev almak isteyen adayların alan bilgilerini ölçmek amacıyla ÖSYM tarafından uygulanan özel nitelikli bir sınavdır. DHBT, tek başına bir yerleştirme sınavı olmayıp KPSS Genel Yetenek-Genel Kültür oturumundan elde edilen puanlarla birlikte değerlendirilerek adayların Diyanet kadrolarına yerleştirilmesinde kullanılan bileşik puanların hesaplanmasına esas alınır. Bu nedenle DHBT’ye katılacak adayların, kendi öğrenim düzeylerinde KPSS Genel Yetenek-Genel Kültür oturumuna girmiş olmaları zorunludur.
DHBT’ye ortaöğretim, ön lisans veya lisans düzeyinde KPSS’ye giren ve Diyanet İşleri Başkanlığının ilan ettiği kadrolara yönelik başvuru şartlarını taşıyan adaylar katılabilir. Adaylar, DHBT’ye KPSS’ye girdikleri öğrenim düzeyinde başvurmak zorunda olup farklı bir öğrenim düzeyinden DHBT’ye girilmesi mümkün değildir.
Din Hizmetleri Alan Bilgisi Testi, 40 sorudan oluşur ve adaylara 60 dakika cevaplama süresi verilir. Testte yer alan ilk 20 soru (DHBT-1) temel din bilgisi sorularından oluşur ve tüm öğrenim düzeyleri için ortaktır. İkinci 20 soru ise (DHBT-2) adayların öğrenim düzeyine göre farklılık gösterir. Bu kısım; lisans düzeyinde sınava katılacaklar için İlahiyat Fakültesi müfredatını, ön lisans düzeyinde sınava katılacaklar için İlahiyat ön lisans programı müfredatını, ortaöğretim düzeyinde sınava katılacaklar için İmam Hatip Okulları müfredatını içeren sorulardan oluşur.
DHBT-1 ve DHBT-2 bölümlerindeki soruların konu başlıkları aşağıdaki gibidir:
| DHBT-1 | DHBT-2 |
|
|
EKPSS (Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı), engelli bireylerin kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam edilmesini sağlamak amacıyla ÖSYM tarafından düzenlenen, özel nitelikli ve merkezî bir sınavdır. EKPSS, ilgili mevzuat ve kılavuz hükümleri çerçevesinde uygulanır; sınav ve yerleştirme sürecine ilişkin tüm kurallar adaylar açısından bağlayıcıdır ve ÖSYM tarafından yapılan duyurular tebliğ hükmündedir. Bu sınav, engelli adaylar için KPSS’den ayrı bir sınav sistemi olarak kurgulanmış olup, yerleştirmeler yalnızca EKPSS puanları esas alınarak yapılır.
EKPSS’ye ortaöğretim, ön lisans ve lisans mezunu engelli adaylar, mezun oldukları veya olacakları en üst öğrenim düzeyine göre başvurabilirler. Adayların sınava başvurabilmeleri için, geçerli bir engelli sağlık kurulu raporuna sahip olmaları zorunludur. Sınav sürecinde adayların engel durumlarına göre okuyucu, işaretleyici, ek süre, erişilebilir bina ve salon gibi uygun düzenlemeler yapılır ki bu uygulamalar, sınavda fırsat eşitliğinin sağlanmasını amaçlar.
EKPSS’de toplam 60 soru bulunur ve sınav süresi 60 dakikadır. Sınavda uygulanan testler ve soru dağılımı şöyledir:
| Genel Yetenek Testi | Soru Sayısı (30) |
| Türkçe | 15 |
| Matematik | 15 |
| Genel Kültür Testi | Soru Sayısı (30) |
| Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi | 10 |
| Temel Yurttaşlık Bilgisi | 6 |
| Türk Kültür ve Medeniyetleri | 3 |
| Türkiye Coğrafyası | 5 |
| Türkiye ve Dünya ile İlgili Genel, Kültürel ve Güncel Sosyoekonomik Konular | 6 |
EKPSS’de engel gruplarına göre farklı sınav uygulamalarının yapılacağı ve bazı adaylara ek süre tanınacağı da belirtilir. Örneğin belirli gruplarda süre 20 dakika ek ile 80 dakikaya, bazı durumlarda 40 dakika ek ile 100 dakikaya, az gören bazı adaylarda ise 30 dakika ek ile 90 dakikaya çıkabilmektedir. Ayrıca bu sınavın geçerliliği, ilgili mevzuat uyarınca sınavın yapıldığı tarihten itibaren dört yıl olarak belirlenmiştir. Dolayısıyla adaylar, bu süre içinde yapılacak engelli memur alımlarında EKPSS puanlarını kullanabilirler.
MEB-AGS (Millî Eğitim Bakanlığı Akademi Giriş Sınavı), öğretmen adaylarının Millî Eğitim Bakanlığı bünyesinde oluşturulan Millî Eğitim Akademisine kabul edilmesi amacıyla uygulanan olan bir seçme sınavıdır. Bu sınav, 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu ile öğretmenliğe atama sürecinde yapılan değişiklikler doğrultusunda hayata geçirilmiş; klasik KPSS öğretmenlik sisteminin yerine, öğretmen adaylarını mesleğe başlamadan önce akademi temelli bir hazırlık sürecine yönlendiren çok aşamalı bir model olarak kurgulanmıştır.
MEB-AGS, iki temel bileşenden oluşur: Akademi Giriş Sınavı (AGS) ve Öğretmenlik Alan Bilgisi Testi (ÖABT). AGS, öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleği için gerekli olan genel bilgi, beceri, muhakeme yeteneği ve eğitim bilimi temelli düşünme yeterliklerini ölçmeyi amaçlarken; ÖABT, adayların mezun oldukları öğretmenlik alanına ilişkin alan bilgisi düzeylerini değerlendirmeye yöneliktir. Adayların tamamı AGS oturumuna girmek zorundadır; ÖABT’ye katılım ise atanmak istenilen öğretmenlik alanına göre belirlenir.
2026 MEB-AGS konu dağılımları aşağıda listelenmiştir:
| Sınavda Uygulanacak Testler | Soru Sayısı | Sınav Süresi |
| Akademi Giriş Sınavı (AGS) | 80 | 110 dakika |
| Öğretmenlik Alan Bilgisi Testi (ÖABT) Fizik Matematik Fen Bilimleri İlköğretim Matematik Kimya / Kimya Teknolojisi |
50 | 90 dakika |
| Öğretmenlik Alan Bilgisi Testi (ÖABT) Tarih Türkçe Biyoloji Coğrafya Rehberlik Özel Eğitim Okul Öncesi Beden Eğitimi Sosyal Bilgiler Sınıf Öğretmenliği Türk Dili ve Edebiyatı Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi |
50 | 70 dakika |
2026 ÖABT alanlarını, soru sayısını ve sınav süresini gösteren tablo şöyledir:
| AGS Konuları (80 Soru) | Soruların Testteki Yaklaşık Ağırlığı (%) |
| Sözel Yetenek Sözcükte Anlam Cümlede Anlam Anlatımın Oluşması Paragrafta Anlam Sözel Mantık |
18,75 |
| Sayısal Yetenek Temel Matematik Grafik ve Tablo Yorumlama Mantıksal Muhakeme Problemleri |
18,75 |
| Tarih a) Osmanlı Öncesi Türk Devletleri Tarihi (Siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) b) Osmanlı Tarihi (XIII. yüzyıldan XX. yüzyıl başlarına kadar yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) c) Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi (XX. yüzyıl başından XX. yüzyılın ortalarına kadar, Osmanlı Devleti’nin yıkılışından İkinci Dünya Savaşı’nın sonuna kadar Türkiye tarihinde yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) ç) Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi (XX. yüzyılın başlangıcından günümüze kadar dünyada; İkinci Dünya Savaşı’ndan günümüze kadar Türkiye’de yaşanan siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmeler) |
7,5 |
| Türkiye Coğrafyası Türkiye Fiziki Coğrafyası Türkiye Beşerî ve Ekonomik Coğrafyası |
7,5 |
| Eğitim Bilimleri ve Türk Millî Eğitim Sistemi Eğitim Tarihi, Felsefi, Toplumsal, Ekonomik ve Politik Temelleri Öğretim Yöntem ve Teknikleri Sınıf Yönetimi Program Okuryazarlığı Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Öğrenme Psikolojisi Gelişim Psikolojisi Rehberlik Eğitim ve Öğretim Teknolojileri Türk Millî Eğitim Sisteminin Genel Yapısı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli |
37,5 |
| Mevzuat Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (2709) İnsan Hakları Hukuku 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu |
10 |
2026 KPSS, kamu personel alım sistemindeki güncel dönüşümler, sınav türleri arasındaki ayrışma ve puanların geçerlilik süreleri dikkate alındığında adaylar açısından stratejik öneme sahip bir sınav yılıdır. KPSS sonuçlarının (MEB-AGS grubu dışında) genel olarak iki yıl geçerli olması nedeniyle 2026 KPSS’de elde edilecek puanlar, 2026-2028 yılları arasında yapılacak merkezi yerleştirmeler ile çok sayıda kurumsal alımda kullanılacaktır. Bu durum, adayların tek bir sınavla yalnızca bir yılı değil, iki (EKPSS için dört) yıllık bir kamu alım dönemini doğrudan etkileyecek bir sonuca ulaşmaları anlamına gelir.
2026 KPSS’nin önemini artıran bir diğer temel unsur, kamuya girişte sınavların alanlara göre net biçimde ayrışmış olmasıdır. Öğretmenlik alanında KPSS’nin yerini MEB-AGS sistemi alırken A Grubu kariyer meslekleri, B Grubu merkezi yerleştirmeler, Din Hizmetleri Alan Bilgisi Testi (DHBT) ve EKPSS kapsamında yapılacak alımlarda KPSS, belirleyici sınav olma niteliğini sürdürmektedir. Bu nedenle 2026 KPSS, öğretmenlik dışındaki kamu kadrolarını hedefleyen adaylar için temel ve vazgeçilmez sınav konumundadır.
KPSS başvuruları, ÖSYM tarafından yayımlanan ilgili yılın KPSS kılavuzları esas alınarak ve ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden yapılır. Adaylar, başvuru sürecine başlamadan önce mutlaka kendi öğrenim düzeylerine (lisans, ön lisans, ortaöğretim) ve girecekleri sınav türüne ait kılavuzu dikkatle incelemelidir; çünkü başvuru şartları, oturumlar, sınav ücretleri ve tarihler kılavuzlarda ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
KPSS başvurusu yapabilmek için adayın öncelikle ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi’nde geçerli bir kaydının bulunması gerekir. Sistemde kaydı olmayan adaylar, kimlik bilgileri ve güncel fotoğraflarıyla birlikte bir ÖSYM Başvuru Merkezine başvurarak kayıt oluştururlar. Daha önce ÖSYM sisteminde kaydı bulunan ve bilgileri güncel olan adaylar ise başvurularını internet üzerinden bireysel olarak yapabilirler. Başvuru sırasında adayın öğrenim bilgileri, MERNİS, MEB e-Okul veya YÖKSİS üzerinden otomatik olarak kontrol edilir; eksik ya da hatalı bilgiler varsa başvuru merkezleri aracılığıyla düzeltilmesi gerekir.
Başvuru sürecinde adaylar, hangi KPSS oturumlarına gireceklerini kendileri belirlerler. Lisans adayları için Genel Yetenek-Genel Kültür ve varsa Alan Bilgisi oturumları; ön lisans ve ortaöğretim adayları için ise yalnızca Genel Yetenek-Genel Kültür oturumu seçilir. Diyanet İşleri Başkanlığı kadrolarını hedefleyen adaylar ayrıca DHBT, lisans mezuniyet programına göre öğretmen olmak isteyenler MEB-AGS; engelli adaylar ise EKPSS için ilgili kılavuzlara uygun şekilde başvuru yaparlar. Oturum seçimi tamamlandıktan sonra adayın başvurusu, sınav ücretinin süresi içinde yatırılmasıyla geçerli hâle gelir; ücret yatırılmadığı takdirde başvuru yapılmış sayılmaz.
ÖSYM’nin 2026 yılı sınav takvimine göre KPSS başvuru tarihleri aşağıda listelenmiştir:
| SINAV ADI | BAŞVURU TARİHLERİ |
| EKPSS | 04.02.2026 - 24.02.2026 |
| MEB-AGS | 08.05.2026 - 20.05.2026 |
| ÖABT | 08.05.2026 - 20.05.2026 |
| KPSS Lisans (Genel Yetenek - Genel Kültür) | 01.07.2026 - 13.07.2026 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 1. Gün | 01.07.2026 - 13.07.2026 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 2. Gün | 01.07.2026 - 13.07.2026 |
| KPSS Ön Lisans | 29.07.2026 - 10.08.2026 |
| KPSS Ortaöğretim | 27.08.2026 - 08.09.2026 |
| KPSS-DHBT | 22.09.2026 - 30.09.2026 |
KPSS’ye kimlerin girebileceği, adayın öğrenim düzeyi, mezuniyet durumu ve hedeflediği kadro türüne göre ÖSYM kılavuzlarında belirlenir. Buna göre sınava ortaöğretim (lise ve dengi), ön lisans ve lisans mezunları ile sınavın geçerlilik süresi içinde mezun olabilecek adaylar başvurabilir ve adaylar mezun oldukları en üst öğrenim düzeyine uygun KPSS’ye girmek zorundadır. Lisans mezunları KPSS Lisans’a girerek B Grubu merkezi yerleştirmelerde kullanılabilecek puan elde edebilir. Ayrıca A Grubu kariyer meslekleri hedefleyen lisans mezunları, Genel Yetenek-Genel Kültür oturumuna ek olarak Alan Bilgisi oturumlarına da katılarak ilgili puanlarını oluşturur. Ön lisans ve ortaöğretim mezunları ise kendi düzeylerinde yapılan KPSS’ye girer ve bu sınav sonuçları B Grubu kadrolara yapılacak merkezi yerleştirmelerde esas alınır. Bunun yanında Diyanet İşleri Başkanlığı kadrolarını hedefleyen adaylar, kendi öğrenim düzeylerinde KPSS’ye girdikten sonra ayrıca DHBT’ye katılarak din hizmetleri alanına yönelik puan üretir; engelli adaylar ise EKPSS ile kamuya yerleştirilir ve EKPSS sonuçları sınavın yapıldığı tarihten itibaren dört yıl geçerlidir.
Öte yandan öğretmen adayları için süreç, KPSS’den ayrışan MEB-AGS (Akademi Giriş Sınavı-AGS ve Öğretmenlik Alan Bilgisi Testi-ÖABT) üzerinden yürütülür. Bu sınava, ilgili mevzuat kapsamında Millî Eğitim Akademisine giriş için 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu’nda belirtilen koşullara sahip adaylar başvurabilir ve MEB-AGS puanları sonuçların açıklanmasından itibaren bir sonraki sınav sonuçları açıklanana kadar geçerli sayılır.
KPSS’ye girme sayısı bakımından adaylar için herhangi bir üst sınır bulunmamaktadır. Adaylar, ilgili yılın başvuru şartlarını taşımaları hâlinde KPSS’ye her yapıldığı dönemde yeniden girebilirler. Lisans düzeyinde KPSS her yıl uygulandığından, lisans mezunları veya mezun olabilecek durumda olan adaylar sınava her yıl katılabilirken; ön lisans ve ortaöğretim düzeylerinde KPSS genellikle iki yılda bir (çiftli yıllarda) yapıldığı için bu düzeylerdeki adaylar sınava sınavın açıldığı her dönemde girebilir.
KPSS’nin süresi adayın girdiği sınav türüne göre değişiklik göstermektedir. KPSS bünyesindeki sınavların sınav süreleri aşağıda verilmiştir:
| SINAV ADI | SINAV SÜRELERİ |
| EKPSS | 60 dakika |
| MEB-AGS | 110 dakika |
| ÖABT | 90 / 70 dakika |
| KPSS Lisans (Genel Yetenek - Genel Kültür) | 130 dakika |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 1. Gün | 50 / 60 dakika |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 2. Gün | 50 / 60 dakika |
| KPSS Ön Lisans | 130 dakika |
| KPSS Ortaöğretim | 130 dakika |
| KPSS-DHBT | 60 dakika |
KPSS puanları, ÖSYM tarafından belirlenen çok aşamalı ve standartlaştırılmış bir değerlendirme sistemi ile hesaplanır. Değerlendirme sürecinde her test kendi içinde ele alınır ve adayların doğru-yanlış cevaplarına dayalı olarak ham puanlar oluşturulur. Her testte adayın ham puanı, doğru cevap sayısından yanlış cevap sayısının dörtte biri çıkarılarak hesaplanır. Bir test için en az 1 ham puanı (neti) bulunmayan adaylar, o testin puan hesaplamalarına dâhil edilmez ve bu adaylar için ilgili testten standart puan hesaplanmaz. Ham puanlar belirlendikten sonra, her testin ham puan ortalaması ve standart sapması kullanılarak adayların standart puanları hesaplanır. Böylece testlerin zorluk düzeylerinden kaynaklanabilecek farklılıklar dengelenmiş olur. Sınavdan sonra iptal edilen sorular değerlendirme dışı bırakılır; cevabı değiştirilen sorular ise güncellenmiş cevap anahtarına göre puanlamaya dâhil edilir.
KPSS puanları hesaplanırken ÖSYM’nin belirlediği formül şöyledir:
KPSS Puanı = 70 +
30 [ 2 ( ASP - X ) - S ]
[2 ( B - X )] - S
Kısaltmalar
KPSS: Kamu Personel Seçme Sınavı
ASP : Ağırlıklı standart puan
X : ASP dağılımının ortalaması
S : ASP dağılımının standart sapması
B : ASP dağılımındaki en yüsek ASP
KPSS’de 4 yanlış cevap 1 doğru cevabı götürmektedir. ÖSYM’nin kullandığı sistemde her test için adayın ham puanı, doğru sayısından yanlış sayısının dörtte biri çıkarılarak bulunur.
KPSS’de ÖSYM tarafından belirlenmiş genel ve zorunlu bir baraj puanı yoktur. Adayların sınavdan aldıkları puanlar, başvurulan kadro ve kuruma göre değerlendirilir. Bununla birlikte ilgili kurumlar kendi mevzuatları çerçevesinde asgari KPSS puanı (örneğin 65, 70, 75 gibi) belirleyebilir. Bu nedenle KPSS’de “baraj puanı” kavramı sınavın kendisinden değil, başvurulan kadronun koşullarından kaynaklanır ve adayların hedefledikleri pozisyonlara göre ilgili ilanlardaki puan şartlarını dikkatle incelemeleri gerekir.
KPSS puanı hesaplanabilmesi için adayın, puanın oluşumunda kullanılan testlerin her birinden en az 1 ham puan (1 net) elde etmesi gerekir. Bu nedenle KPSS puanının hesaplanabilmesi için adayın Genel Yetenek testinden de Genel Kültür testinden de en az 1 net yapması zorunludur
KPSS puanının geçerlilik süresi, adayın girdiği sınav türüne göre değişmektedir. KPSS Lisans, KPSS Ön Lisans, KPSS Ortaöğretim ve KPSS-DHBT sınavlarında elde edilen puanlar, sonuçların açıklandığı tarihten itibaren iki yıl; EKPSS dört yıl; MEB-AGS/ÖABT ise bir yıl süreyle geçerlidir.
2026 KPSS tarihleri, ÖSYM’nin 2026 yılı sınav takvimine göre aşağıda listelenmiştir:
| SINAV ADI | SINAV TARİHİ |
| EKPSS | 19.04.2026 |
| MEB-AGS | 12.07.2026 |
| ÖABT | 12.07.2026 |
| KPSS Lisans (Genel Yetenek - Genel Kültür) | 06.09.2026 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 1. Gün | 12.09.2026 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 2. Gün | 13.09.2026 |
| KPSS Ön Lisans | 04.10.2026 |
| KPSS Ortaöğretim | 25.10.2026 |
| KPSS-DHBT | 01.11.2026 |
2026 KPSS Sonuçlarının açıklanma tarihleri ÖSYM’nin 2026 yılı sınav takvimine göre aşağıda listelenmiştir:
| SINAV ADI | SONUÇ TARİHİ |
| EKPSS | 14.05.2026 |
| MEB-AGS | 12.08.2026 |
| ÖABT | 12.08.2026 |
| KPSS Lisans (Genel Yetenek - Genel Kültür) | 07.10.2026 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 1. Gün | 07.10.2026 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 2. Gün | 07.10.2026 |
| KPSS Ön Lisans | 30.10.2026 |
| KPSS Ortaöğretim | 19.11.2026 |
| KPSS-DHBT | 25.11.2026 |
2026 KPSS’ye geç başvuru mümkün olup ÖSYM’nin 2026 yılı sınav takvimine göre geç başvuru tarihleri aşağıda listelenmiştir:
| SINAV ADI | GEÇ BAŞVURU TARİHLERİ |
| EKPSS | 03.03.2026 - 04.03.2026, 23:59 |
| MEB-AGS | 03.06.2026 - 03.06.2026, 23:59 |
| ÖABT | 03.06.2026 - 03.06.2026, 23:59 |
| KPSS Lisans (Genel Yetenek - Genel Kültür) | 22.07.2026 - 23.07.2026, 23:59 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 1. Gün | 22.07.2026 - 23.07.2026, 23:59 |
| KPSS Lisans (Alan Bilgisi) 2. Gün | 22.07.2026 - 23.07.2026, 23:59 |
| KPSS Ön Lisans | 19.08.2026 - 20.08.2026, 23:59 |
| KPSS Ortaöğretim | 15.09.2026 - 16.09.2026, 23:59 |
| KPSS-DHBT | 05.10.2026 - 05.10.2026, 23:59 |
KPSS sonuçları, ÖSYM tarafından açıklandıktan sonra yalnızca ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden kontrol edilebilir. Adaylar bu sisteme T.C. kimlik numaraları ve ÖSYM şifreleriyle giriş yaparak “Sınav Sonuçlarım” bölümünden KPSS sonuç belgelerine ulaşabilirler.
2026 KPSS tercihleri, ÖSYM tarafından yayımlanacak olan 2026 KPSS Yerleştirme Kılavuzları ile birlikte netlik kazanacaktır. KPSS’de tercih işlemleri, sınav sonuçlarının açıklanmasından sonra ÖSYM’nin belirlediği tarihler arasında ve merkezi yerleştirme takvimine bağlı olarak yapılır. Bu tarihler sınavdan önce değil, ilgili yerleştirme döneminde ilan edilir. Bu nedenle 2026 KPSS tercihleri için önceden kesin bir tarih açıklanmış değildir.
2026 KPSS tercihleri, ÖSYM tarafından yayımlanacak 2026 KPSS Yerleştirme Kılavuzları esas alınarak ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden yapılacaktır. Adaylar, tercih süreci başlamadan önce ilgili yerleştirme kılavuzunu dikkatle incelemeli; kadro ve pozisyonlara ait özel ve genel şartları, nitelik kodlarını, öğrenim düzeyi koşullarını ve varsa ek belgeleri ayrıntılı biçimde kontrol etmelidir. Tercih işlemleri sırasında adaylar, AİS’e T.C. kimlik numaraları ve ÖSYM şifreleriyle giriş yaparak kendilerine tanınan tercih sayısı dâhilinde kadro ve pozisyonları sıralı şekilde tercih ederler; tercihler, puan üstünlüğü esasına göre değerlendirilir. Tercih süresi sona erdikten sonra yapılan başvurular geçersiz sayıldığından, adayların tercihlerini onayladıklarından emin olmaları ve tercih ekranından bir çıktı almaları önerilir.
2026 KPSS tercih sonuçlarının açıklanma tarihi, ÖSYM tarafından tercih süreci tamamlandıktan sonra ilan edilir. KPSS’de yerleştirme sonuçları için önceden belirlenmiş sabit bir tarih bulunmaz. Tercihler sona erdikten sonra ÖSYM, yerleştirme işlemlerini tamamlayarak sonuçları ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden erişime açar. Bu nedenle 2026 KPSS tercih sonuçlarının ne zaman açıklanacağına ilişkin en doğru ve bağlayıcı bilgi, tercih döneminin ardından ÖSYM tarafından yapılacak resmî duyurular aracılığıyla öğrenilebilir.
KPSS kadroları, kamu kurum ve kuruluşlarının personel ihtiyacını karşılamak amacıyla KPSS sonuçları esas alınarak yapılan atama ve yerleştirmelerde adayların başvurabildiği pozisyonları ifade eder. Bu kadrolar, A Grubu ve B Grubu olmak üzere iki ana başlık altında değerlendirilir. A Grubu bu kadrolarına alımlar çoğunlukla kurumların kendi düzenledikleri yazılı ve sözlü sınavlarla gerçekleştirilir ve KPSS puanı bu süreçte ön eleme ölçütü olarak kullanılır. B Grubu kadrolar ise, merkezi yerleştirme yoluyla yapılan memur alımlarını kapsar ve genellikle düz memurluk, veri hazırlama ve kontrol işletmeni, zabıt kâtibi gibi ünvanlardan oluşur.
KPSS A Grubu kadroları, kamu kurum ve kuruluşlarında kariyer ve uzmanlık niteliği taşıyan mesleklerin bulunduğu personel grubunu ifade eder. A Grubu kadrolara başvurabilmek için adayların KPSS Lisans sınavına girmiş olmaları ve ilgili KPSS puan türlerinden kurumların belirlediği asgari puanı almaları gerekir. Bu kadrolar, doğrudan merkezi yerleştirme ile değil; KPSS sonuçları esas alınarak kurumların kendi mevzuatları çerçevesinde yaptıkları yazılı ve/veya sözlü giriş sınavları sonucunda doldurulur. Bu açıdan KPSS, A Grubu kadrolar için doğrudan atama sınavı değil, adayların giriş sınavlarına çağrılmasında kullanılan bir eleme sınavı niteliği taşır.
ÖSYM’nin önceki dönemlerde yayımladığı tercih kılavuzlarına göre A Grubu kapsamına giren başlıca kadrolar şunlardır:
KPSS B Grubu kadroları, kamu kurum ve kuruluşlarında ilk defa devlet memuru olarak atanacak personel için ayrılmış, kariyer ve yarışma sınavı şartı bulunmayan kadroları ifade eder. B Grubu kadrolar; 2 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin eki listelerde yer alan genel ve katma bütçeli idareler, bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, kanunlarla kurulan fonlar ve kefalet sandıkları, il özel idareleri, belediyeler, belediyelere bağlı birlikler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında yer alan ve A Grubu kapsamında sayılmayan tüm kadro ve görevleri kapsar.
ÖSYM’nin yayımladığı KPSS tercih kılavuzlarına göre B Grubu kapsamına giren başlıca kadrolar şunlardır:
KPSS’ye etkili bir şekilde hazırlanabilmek için öncelikle hedefin netleştirilmesi gerekir. KPSS; lisans, ön lisans ve ortaöğretim düzeylerinde farklı içerik ve kapsamlarla uygulanmakta, A Grubu, B Grubu, DHBT ve EKPSS gibi farklı hedeflere göre ayrışmaktadır. Bu nedenle adayın, sınava başlamadan önce kendi öğrenim düzeyine ve hedeflediği kadroya uygun testleri ve puan türlerini belirlemesi, çalışma sürecinin temelini oluşturur.
KPSS hazırlığında ikinci aşama, sınavın konu dağılımlarına uygun bir çalışma planı oluşturmaktır. ÖSYM tarafından yayımlanan KPSS kılavuzlarında yer alan konu başlıkları esas alınmalı, özellikle Genel Yetenek-Genel Kültür testlerinde Türkçe, matematik, tarih, coğrafya, vatandaşlık ve güncel bilgiler dengeli biçimde çalışılmalıdır. A Grubu adayları için ise Alan Bilgisi testleri ayrı bir planlamayla ele alınmalı, her dersin soru ağırlığı ve kapsamı dikkate alınarak uzun vadeli bir hazırlık süreci yürütülmelidir.
KPSS’de zaman yönetimi ve soru çözme pratiği büyük önem taşır. Düzenli olarak deneme sınavları çözmek, adayın hem bilgi düzeyini ölçmesine hem de sınav süresini verimli kullanmayı öğrenmesine yardımcı olur. Deneme sonuçları mutlaka analiz edilmeli, yanlış yapılan konular tespit edilerek tekrar edilmelidir. Ayrıca KPSS’de yanlışların doğruları götürdüğü göz önünde bulundurularak, soru çözme stratejisi bilinçli şekilde oluşturulmalıdır.
Son olarak KPSS’ye hazırlık süreci, yalnızca yoğun çalışmayı değil, sürekliliği ve disiplinli bir yaklaşımı gerektirir. Günlük, haftalık ve aylık hedefler belirlemek, konuları belirli aralıklarla tekrar etmek ve güncel ÖSYM duyurularını takip etmek, başarılı bir KPSS hazırlığının temel unsurlarıdır. Bu doğrultuda KPSS’ye planlı, hedef odaklı ve kılavuzlara uygun bir şekilde çalışmak, adayın sınav sürecindeki başarısını doğrudan etkileyecektir.
KPSS için en iyi kaynaklar ÖSYM’nin resmî materyalleri, orijinal çıkmış sorular ve bunları destekleyen ölçülü, güvenilir yardımcı yayınlardan oluşan dengeli bir kaynak setidir. Buna göre KPSS’ye hazırlık sürecinde kullanılabilecek kaynaklardan 10 tanesi aşağıda listelenmiştir:
KPSS’de yapılan hataların önemli bir kısmı sürecin yanlış yönetiminden ve sınav anı dikkatsizliklerinden kaynaklanır. En yaygın hata, hedef ve seviye analizi yapılmadan “her kaynağı aynı anda bitirmeye” çalışmaktır. Bu yaklaşım, konu tekrarını parçalar, deneme analizini yüzeyde bırakır ve adayın zayıf alanlarını kapatmak yerine “çok çalışıp az ilerleme” hissini büyütür.
İkinci büyük hata, zaman yönetimi ve soru okuma disiplini eksikliğidir. KPSS gibi çoktan seçmeli sınavlarda adaylar, özellikle “değildir / olamaz / yanlıştır” gibi olumsuz köklerde, soru kökünü hızlı geçip doğru bilgiyi bile yanlış işaretleyebilir. Bu tip dikkatsizliklerin sınav kaygısı ve odak sorunlarıyla arttığı; kaygının bilişsel yükü yükseltip performansı düşürebildiği, sınav kaygısı literatüründe sık vurgulanır.
Üçüncü kritik başlık, optik form ve sınav kuralları kaynaklı kayıplardır. Kodlama hatası, cevapları kaydırma, silgi izi/iz bırakma gibi küçük görünen ayrıntılar telafisi zor sorunlara dönüşebilir. Son olarak adayların sık düştüğü bir tuzak da deneme sınavını sadece ölçüm sanıp öğrenme aracına çevirmemektir. Yanlışın nedenini (konu eksiği mi, işlem/dikkat mi, süre mi?) etiketlemeden aynı hatayı tekrarlamak çok yaygındır. KPSS hazırlığında istikrarlı ilerleme için “çok kaynak”tan önce doğru tekrar döngüsü, “çok deneme”den önce de nitelikli analiz gelir. Böylece hem çalışma planı gerçekçi kalır hem de sınav anında dikkat-zaman-kaygı üçlüsü daha yönetilebilir hâle gelir. KPSS’de çıkmış sorulara resmî ve güvenilir şekilde ulaşmanın temel yolu ÖSYM’nin kendi kaynaklarıdır. ÖSYM, geçmiş yıllarda yapılan KPSS oturumlarına ait soruları ve cevap anahtarlarını resmî internet adresinden ve ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden adayların erişimine açmaktadır. Adaylar, ÖSYM’nin internet sitesinde yer alan “Geçmiş Yıllardaki Sınav Soruları” bölümünden ilgili yıl ve sınav türünü seçerek PDF formatındaki sorulara ulaşabilir. Bunun yanında ÖSYM tarafından yayımlanan resmî soru kitapçıkları ve telif izni kapsamında hazırlanan basılı “çıkmış soru” kitapları da adaylar tarafından sıklıkla kullanılmaktadır. Aşağıda KPSS çıkmış sorularını içeren 6 kaynak listelenmiştir: KPSS Çıkmış Soruları Nereden Bulabilirim?
